Hoe de stoïcijnen kunnen helpen

Eergisteren had ik een wat mindere dag. Ik vind het moeilijk om het me niet te laten raken. Ik lees nu weer veel stoïcijnen en die zeggen dat je je niet uit balans moet laten brengen door dingen die buiten je macht liggen om te veranderen. Daar hebben ze gelijk in, want het is volkomen nutteloos.

Waar je je wel druk om moet maken


Je zou je alleen druk moeten maken over de dingen waar je iets aan kan doen: je reacties ten opzichte van gebeurtenissen (die maken iets vervelend of aangenaam, de gebeurtenis zelf is neutraal). Je voorkeuren. Hoe je ergens op reageert, ligt voor 100% in je macht. Op je gezondheid, reputatie, uiterlijk en je voor- en afkeuren heb je voor een deel invloed en bijna al het andere is volledig buiten je macht en daar zou je je dus ook niet druk om moeten maken.

Dat weten en je realiseren dat het leven gewoon niet (altijd even) eerlijk is, helpt om de dingen die gebeuren, te accepteren. Uiteindelijk ontvouwen de dingen zich volgens een bepaalde orde, waarop wij minimale, of geen invloed hebben.

Je opvreten over wat anderen zeggen of doen, betekent dat je hen de macht geeft over je geest. Je lichaam zou je nooit zo maar weggeven maar je gedachten laat je zonder na te denken bepalen door de nukken van anderen. Dat is vreemd.

Stoïcijnen zijn actueler dan ooit in onze tijd

Een paar jaar geleden begon ik met het lezen van de stoïcijnen. Epictetus, Marcus Aurelius, Seneca, Musonius Rufus… Hoe actueel zijn hun woorden die zij en hun leerlingen 2000 jaar geleden opschreven nu.
Maar zoals zo vaak met zulke dingen, is het makkelijker om te hervallen in oude patronen. Jezelf veranderen, kost inspanning en energie.

Boos worden, ook al kan ik 0,0 aan de situatie veranderen, is makkelijker dan tegen mezelf zeggen dat ik dit moet accepteren, terwijl ik uiteindelijk echt geen keuze heb anders dan het accepteren, hoe hard ik ook uit mijn vel spring.

Als ik ergens niet tegen kan, dan is het tegen mensen die zich verstoppen. Mensen die anderen napraten. Die slechts een bron hebben en die aannemen voor de waarheid. Mensen die niet eerlijk zeggen wat ze vinden als ze ernaar gevraagd wordt. Mensen die liegen. Van mening veranderen kan altijd maar met alle winden meewaaien is een nare eigenschap. Mensen die klakkeloos doen wat anderen hen opdragen zonder te ook maar te onderzoeken of het nuttig of rechtvaardig is. Mensen die hun gezicht verstoppen. Die mondkapjes -voor mij het ultieme symbool van het niet nadenken, orders volgen en jezelf verstoppen- triggeren een agressie in me waar ik mee om moet leren gaan. Een goede oefening dus 😉

Accepteren versus passiviteit

Dat gebeurtenissen goed noch slecht zijn, betekent niet dat je als een konijn in de koplampen moet gaan zitten wachten wat anderen over je beslissen, ook al kan je die besluiten niet veranderen.

Ik moet mijn leven leven vanuit mijn overtuigen van wat goed en rechtvaardig is. Ik kan altijd, elke dag een beter persoon worden dan gisteren. Ik kan me voorbereiden op wat komt, waarbij ik denk dat mentale voorbereiding het allerbelangrijkste is. Ik kan de energie die het kost om boos te worden op de schaapskudde, beter gebruiken om kalm te blijven en in praktijk te brengen wat deze wijze mannen na hebben gelaten voor ons.
Ik kan zo veel mogelijk weigeren om mee te doen aan hun plannen. Op mijn eigen manier weerstand bieden.

Mijn ogen sluiten en hopen dat ‘het’ weggaat of dat morgen opeens iedereen wakker wordt en de plannen doorziet, heeft geen zin. Een plan, een plan B, een voorraad en noodmaatregelen zijn geen overbodige luxe in zwaar onzekere tijden. Echter, als je in redelijkheid hebt gedaan wat je kan om je voor te bereiden, is het goed om je er daarna niet meer druk om te maken, dat is zinloos.

Zorgen voor goede persoonlijke routines en het vermijden van angst, uitstelgedrag, hebberigheid, zwartgalligheid, doemdenken, wensdenken, haten en boos zijn.
Accepteren dat het leven oneerlijk is en bijna altijd is geweest, zal moeten. Ik ben niet de enige die is afgesneden van haar familie. Ik heb geen kosmisch recht op een leven op gladde rechte rails. Niemand.

En nu de praktijk


Ik vind het soms lastig om niet boos te worden of mezelf te verliezen in zwartgallige gedachten als ik zie waar het heen gaat en waar mensen voor kiezen, maar wellicht is daar ook het positieve in te zien. Misschien zorgt nog vier jaar Kartel ervoor dat mensen eerder zien wat er voor ze in petto is als ze blijven meewerken en brengt het het bewustzijn in een stroomversnelling. En dan kan de strijd beginnen.

Ik moet er niets in zien en accepteren dat de dingen gaan zoals ze gaan, of ik ze nu veracht of toejuich. Het is de dingen om het even wat ik van ze vind. Ik moet me richten op het enige dat ik zelf in de hand heb en dat is (deels) mijn eigen leven en dat van mijn gezin.

Ik weet het niet en daarom heeft het ook geen zin om me er druk om te maken. Wat dan niet wil zeggen dat ik daarom na zal laten om dingen te delen waarvan ik denk dat het nuttige informatie is of af dat ik nooit meer overweldigd raak door deze groteske waanzin, waarna ik mijn gedachten erover op een rijtje moet zetten.

Deze hele clusterfvck is in elk geval een goed moment om deze oude wijsheid nog eens tot me te nemen en te proberen dit toe te passen in mijn eigen leven. Het is een goede houvast maar ik heb nog een heel lange weg te gaan.